· 6 min lezen

Technische schuld: wat het je per maand kost.

Schuld die je niet kan prijzen, kan je niet beheren. De uitweg uit elke vastgelopen discussie over technische schuld is er een maandcijfer van maken dat het board kan lezen.

Wat kost technische schuld per maand?

Bij een typisch softwarebedrijf verbruikt technische schuld 20 tot 40 procent van de engineeringcapaciteit. Bij een organisatie van 20 engineers in België, met een volledig geladen loonkost rond EUR 2 000 000 per jaar, is dat EUR 35 000 tot EUR 65 000 per maand, nog voor de infrastructuur die ze verspilt of de incidenten die ze veroorzaakt. Het exacte aandeel telt minder dan dit: het is een terugkerende maandfactuur, en in de meeste bedrijven heeft niemand ze ooit opgeschreven.

Waar de maandfactuur zich verstopt

Vorm van schuldHoe ze factureertTypische grootteorde
De snelheidstaksElke feature die rond dezelfde fragiele modules moet, duurt 1,5 tot 3 keer langer20 tot 40 procent van de engineeringcapaciteit
De incidentenlastDefecten en pannes uit dezelfde bekende zwakke plekken, plus de onderbrekingen die ze veroorzaken1 tot 3 engineer-dagen per week bij middelgrote teams
De verspilde infrastructuurDubbele opslag, te grote clusters, pipelines die niemand durft aanrakenVaak 10 tot 25 procent van de cloudfactuur; in één opdracht factureerde één pipeline EUR 12 000 per maand
De sleutelfiguurpremieMaar één persoon kan aan de module, dus zijn agenda is de roadmapOnzichtbaar tot het ontslag valt, dan een kwartaal
De aanwervingsremGoede engineers lezen de codebase in week één en korten stilletjes hun verblijf inToont zich als verloop, geprijsd aan 6 tot 9 maanden inwerktijd per vertrek

Meten zonder framework

Sla de codekwaliteitsscores over. Die meten wat tools kunnen tellen, niet wat de zaak betaalt. Schrijf in de plaats het schuldgrootboek: de tien concrete schulden waar je engineers echt over klagen, elk met twee cijfers.

Wat je zo niet kan prijzen, is meestal voorkeur verkleed als schuld. "Het framework is oud" is geen schuld; "de upgrade zit geblokkeerd, dus elke security-patch kost een week" wel, en die heeft een cijfer.

Wanneer los je af?

Wanneer de maandprijs de eenmalige prijs binnen ongeveer een jaar verslaat. Een schuld die EUR 12 000 per maand kost en EUR 60 000 om te fixen, is een terugverdientijd van vijf maanden; dat is geen technische discussie maar een gewone investeringsbeslissing. Twee uitzonderingen houden het grootboek eerlijk: schuld in code die binnenkort vervangen wordt, kost niets om te houden, en schuld met sleutelfiguur- of veiligheidsrisico mag voor haar terugverdientijd uit gefixt worden.

Waarom deze framing het gesprek verandert

Omdat ze het debat verplaatst van smaak naar geld. Engineers hoeven niet langer te smeken om "refactoringtijd" en het board hoort geen hobbyverzoek meer. Het grootboek snijdt ook de andere kant uit: de helft van wat engineers nomineren, blijkt per maand minder te kosten dan de fix, en dat hardop zeggen koopt geloofwaardigheid voor de helft die er wel toe doet. Het grootboek prijzen is een deel van wat de diagnose van 3 weken oplevert; het cloudstuk heeft zijn eigen post in AWS-kosten verlagen.


De percentages weerspiegelen wat ik in opdrachten aantref; jouw grootboek zal in de details tegenspreken, en net daarom moet het bestaan.