Fractional CTO, België
Het oordeel van een CTO, zonder een CTO op de payroll.
Een fractional CTO in België is een ervaren CTO die je engineering een deel van de week leidt, meestal 2 tot 3 dagen per week of 2 tot 4 dagen per maand, tegen een dagtarief in plaats van een loon, en een stap terugzet zodra je eigen mensen het kunnen dragen. De meeste Belgische bedrijven die senior technologieleiderschap nodig hebben, hebben het niet vijf dagen per week nodig. Ze hebben de juiste beslissingen nodig, in het Nederlands of Engels, van iemand die zelf op de stoel heeft gezeten.
Ik werk vanuit Vlaanderen, in België en Nederland. Op deze pagina: voor wie de fractional vorm past en voor wie niet, de situaties die er meestal toe leiden, hoe de eerste maanden lopen, wat het kost, en hoe het zich verhoudt tot een voltijdse CTO of tot leunen op je leverancier. Een fractional CTO heet ook wel een deeltijdse CTO. Dezelfde job, een ander etiket.
Voor wie dit is
- Kmo's met een eigenaar aan het hoofd, zowat 40 tot 400 mensen, met 5 tot 40 mensen in en rond software die ze bouwden of kochten en waar ze nu van afhangen.
- Scale-ups met 15 tot 60 engineers, waar de leads goede engineers zijn maar nooit een organisatie van die grootte geleid hebben.
- Founders zonder technische medeoprichter die iemand senior nodig hebben om de roadmap, de leverancier en de aanwervingen te toetsen.
- Bedrijven met een Belgische entiteit, waar elke teamwijziging via het Belgische arbeidsrecht loopt en, vanaf een bepaalde grootte, via een ondernemingsraad.
Voor wie het niet is
- Je zoekt iemand om het product te bouwen. Een fractional CTO schrijft je productiecode niet, en ik ook niet.
- De CTO-stoel is leeg en het team drijft af. Dan moet iemand de stoel innemen, en dat is de interim vorm, niet een paar dagen per maand.
- Je kunt alleen betalen in aandelen, of met een deel van de besparing. Alleen een dagtarief.
- Je hebt meer dan zowat 120 engineers. Dan volstaat een leider op deeltijd niet.
- Je zoekt een naam voor in de pitch deck. De praktijk is bewust anoniem, en een CTO die alleen in slides bestaat, helpt niemand.
De situaties waarin ik gebeld word
- Het team is boven zijn lead uitgegroeid. De lead developer die de eerste versie bouwde, stuurt nu 12 mensen aan, en zowel de code als de mensen lijden eronder.
- Een leverancier die niemand kan controleren. Een agency of IT-partner factureert elke maand tegen een contract dat niemand in huis technisch kan beoordelen. Deadlines schuiven, en niemand kan zeggen of dat redelijk is.
- De cloudfactuur stijgt sneller dan de omzet. Finance heeft twee keer een korting onderhandeld en de curve bewoog niet, want het probleem is eigenaarschap, geen prijs.
- Een aanwerving waar je niet zeker van bent. Je gaat een head of engineering of een eerste CTO aanwerven en hebt niemand om het technische gesprek te voeren of het profiel te schrijven.
- De board of de bank stelt een technische vraag. Een investeerder, een overnemer of een kredietverstrekker wil een oordeel over het platform, en het eerlijke antwoord is dat al een tijd niemand senior gekeken heeft.
De meeste daarvan zijn geen noodgevallen. Precies daarom slepen ze een jaar aan. Eén lead developer, twee agencies, geen CTO beschrijft de versie die ik het vaakst tegenkom bij kmo's.
Hoe een opdracht verloopt
Fractional werk heeft een begin, een ritme en een einde. Biedt iemand je een fractional CTO aan zonder dat laatste, zoek dan verder.
| Wanneer | Wat er gebeurt |
|---|---|
| Week 1 tot 3 | De diagnose tegen vaste prijs. Leverdata, de cloud- en leveranciersfacturen, het organigram naast de roadmap, en gesprekken met de mensen die iedereen noemt. Je krijgt een geschreven rapport en een plan. Als een paar dagen per maand echt alles is wat je nodig hebt, zegt het rapport dat, en is dat wat je koopt. |
| Maand 1 | Het ritme vastgelegd: een vaste dag of twee per week, of een vast blok per maand, met elke keer dezelfde vergaderingen. Eén pagina prioriteiten met een eigenaar per lijn. De beslissingen die op iemand senior wachtten, worden genomen. |
| Maand 2 tot 3 | Het leverancierscontract herlezen, het aanwervingsprofiel geschreven, de cloudfactuur opgesplitst in verspilling, schuld en echte kost. De interne lead gecoacht naar de grotere job, met een mandaat dat uitgesproken is in plaats van verondersteld. |
| Elk kwartaal | Een evaluatie met jou: wat bewoog, wat niet, en of de dagen omhoog, omlaag of naar nul moeten. De standaardrichting is omlaag. |
| Overdracht | De opdracht eindigt als je eigen lead, of een vaste aanwerving, de beslissingen draagt zonder mij. De laatste 6 weken draag ik over, daarna vertrek ik. Geen doorlopende retainer. |
Advies aan 2 tot 4 dagen per maand loopt minimaal 3 maanden. Ingebed fractional werk aan 2 tot 3 dagen per week duurt meestal 3 tot 9 maanden. Beide starten met dezelfde diagnose.
Wat het kost
Dagtarieven in de normale West-Europese band van EUR 1 000 tot EUR 1 600, maandelijks gefactureerd. De diagnose kost EUR 9 500, vast, afgesproken voor het werk start. Geen aandelen, geen succesvergoeding, geen deel van een cloudbesparing, en geen korting voor een langere verbintenis. Voor een kleiner bedrijf zijn het minder dagen, geen lager tarief, zodat het totaal in verhouding blijft tot de zaak.
Tegenover een voltijdse CTO is de vraag niet het dagtarief, maar hoeveel dagen je echt nodig hebt. Onder zowat 40 mensen in en rond software is er zelden 5 dagen CTO-werk per week. Wat een fractional CTO kost zet de banden en de vergelijking met een vaste aanwerving op een rij.
Hoe het er in de praktijk uitzag
Vier opdrachten, geanonimiseerd. Sectoren, groottes en timing zijn genoeg verschoven om geen bedrijf herkenbaar te maken. De vorm en de grootteordes zijn echt.
- Het portaal geleverd in 11 weken. Kmo met eigenaar aan het hoofd, 60 mensen, achttien maanden leveranciersvertraging. EUR 180 000 per jaar van de agencyfactuur, de lead developer gepromoveerd. 18 dagen van mijn tijd in totaal.
- Cloudfactuur min 42 procent. Scale-up op AWS. Van EUR 74 000 naar EUR 43 000 per maand in 5 maanden, zonder ontslagen en zonder herbouw, aan één dag per week.
- Van 45 naar 22 engineers. Series B SaaS. Na 4 maanden opnieuw wekelijkse releases, loonkost van EUR 4 000 000 naar EUR 2 000 000.
- Een founding CTO vervangen, niemand verloren. Series A, 28 engineers, een brug van 8 maanden. Nul betreurd verloop.
De eerste twee zijn fractional werk: weinig dagen, een smal probleem, een groot bedrag. Bij de laatste twee moest iemand de stoel innemen, en dat is interim.
Fractional CTO, voltijdse CTO, of je leverancier
| Fractional CTO | Voltijdse CTO | Agency of IT-leverancier | |
|---|---|---|---|
| Tijd | 2 tot 3 dagen per week, of 2 tot 4 dagen per maand | Voltijds | Wat het contract koopt |
| Verbintenis | Maandelijks, elk kwartaal herbekeken | Een vast contract en Belgische opzegtermijnen | De looptijd van het contract |
| Aan wiens kant | De jouwe, zonder belang in de facturen | De jouwe | Die van de leverancier, hoe goed bedoeld ook |
| Best als | Het probleem echt is, maar geen 5 dagen per week | Engineering groot genoeg is voor een dagelijkse leider | Het werk goed omschreven is en iemand senior het controleert |
| Eindigt met | Je eigen lead die de beslissingen draagt | Niet, en dat is de bedoeling | Verlenging |
De interim vorm is de vierde optie, voor als de stoel zelf leeg is. Fractional, interim of deeltijds trekt die lijn.
Waarom lokaal hier telt
Teambeslissingen in België lopen via Belgisch arbeidsrecht, ondernemingsraden en opzegtermijnen die buitenlandse adviseurs verrassen. Ik werk in moedertaal Nederlands en Engels en heb herstructureringen onder de wet-Renault uitgevoerd. In een Vlaamse kmo werkt het technische team vaak in het Nederlands en de leverancier in het Engels; ik zit in beide kamers zonder tolk. Is je entiteit Nederlands, dan behandelt fractional CTO in Nederland het Nederlandse arbeidsrecht en de kosten.
Zet er eerst een cijfer op: de engineering-kostencalculator
Veelgestelde vragen
Wat doet een fractional CTO?
Een fractional CTO neemt de verantwoordelijkheden van een CTO op voor een deel van de week, over een afgebakende periode. In de praktijk: de roadmap uitgedaagd, de leveranciers- en aanwervingsbeslissingen samen met jou genomen, de cloudfactuur gelezen door iemand zonder belang erin, en een interne lead gecoacht naar de grotere job.
Wat dekt de fractional CTO vorm in België?
2 tot 3 dagen per week ingebed, of 2 tot 4 dagen per maand als advies, met een minimum van 3 maanden. Beide starten met een diagnose van 3 weken en beide eindigen als je eigen mensen de beslissingen kunnen dragen. Het werk loopt in het Nederlands of Engels en onder Belgisch arbeidsrecht.
Wat kost een fractional CTO in België?
Dagtarieven in de normale West-Europese band van EUR 1 000 tot EUR 1 600, maandelijks gefactureerd. De diagnose kost EUR 9 500, vast. Geen aandelen en geen succesvergoeding; een kleiner bedrijf koopt minder dagen, geen lager tarief.
Is een fractional CTO hetzelfde als een deeltijdse CTO?
Ja. Een deeltijdse of part-time CTO is dezelfde job onder een oudere naam. Het verschil dat telt, is dat met een interim CTO, die een lege stoel voltijds inneemt voor een afgebakende periode.
Werk je met kmo's, of alleen met start-ups?
Met beide, en kmo's met een eigenaar aan het hoofd zijn een groot deel van het werk. De problemen zijn dezelfde als bij een scale-up: een team dat groeide zonder vorm, een leverancier die niemand kan controleren, een factuur die stijgt zonder dat er iets tegenover staat. Er is geen board of financieringsronde, dus het werk moet zichzelf terugbetalen, en ik zeg in het gesprek of dat zal lukken.
Waarom telt lokaal voor een fractional CTO in België?
Teambeslissingen in België lopen via Belgisch arbeidsrecht, ondernemingsraden en opzegtermijnen die buitenlandse adviseurs verrassen, inclusief herstructureringen onder de wet-Renault. Het werk loopt ook in het Nederlands als het team dat doet, en dat telt bij een kmo meer dan bij een scale-up.
Verder lezen
- De vier problemen die ik aanpak, en de advieslijn, op de homepage.
- Voor kmo's en voor scale-ups, als je de versie wilt die voor jouw soort bedrijf geschreven is.
- De diagnose: wat de 3 weken omvatten en wat je op het einde in handen hebt.
- De kmo die per ongeluk een softwarebedrijf werd.